آیین نامه نحوه بررسی و تصویب طرحهای توسعه و عمران محلی، ناحیه‌ای، منطقه‌ای و ملی و مقررات شهرسازی و معماری كشور

هیأت وزیران در جلسه مورخ 12/10/1378 بنا به پیشنهاد مشترك شماره 2/100/4965 مورخ 14/9/1378 وزارتخانه های مسكن و شهرسازی و كشور و تأیید شورای عالی شهرسازی و معماری ایران و به استناد اصل یكصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران ، آئین نامه نحوه بررسی و تصویب طرح های توسعه و عمران محلی ، ناحیه ای ، منطقه ای و ملی و مقررات شهرسازی و معماری كشور را به شرح زیر تصویب نمود

ماده 1

انواع طرح ها :

1- طرح جامع سرزمین : این طرح در بند (1) ماده (1) قانون تغییر نام وزارت آبادانی و مسكن به وزارت مسكن و شهرسازی و تعیین وظایف آن ـ مصوب 1353 ـ‌ تعریف شده است.

2- طرح های كالبدی ملی و منطقه ای : با هدف مكانیابی برای گسترش آینده شهرهای موجود و ایجاد شهرها و شهركهای جدید ، پیشنهاد شبكه شهری آینده كشور یعنی اندازه شهرها، چگونگی استقرار آنها در پهنه كشور و سلسله مراتب میان شهرها به منظور تسهیل و مدیریت سرزمین و امر خدمات رسانی به مردم و پیشنهاد چهارچوب مقررات ساخت‌و‌ساز در كاربری های مجاز زمین های سراسر كشور .

3- طرح توسعه و عمران (جامع) ناحیه ای : این طرح در اجرای وظایف محول شده در قانون تغییر نام وزارت آبادانی و مسكن به وزارت مسكن و شهرسازی و تعیین وظایف آن ـ مصوب 1353 ـ و تصویب نامه شماره 70971/ت 407هـ مورخ 5/11/1373 هیأت‌وزیران ، به منظور تدوین سیاست ها و ارایه راهبردها در زمینه هدایت و كنترل توسعه و استقرار مطلوب مراكز فعالیت ، مناطق حفاظتی و همچنین توزیع متناسب خدمات برای ساكنان شهرها و روستاها در یك یا چند شهرستان كه از نظر ویژگی های طبیعی و جغرافیایی همگن بوده و از نظر اقتصادی ، اجتماعی و كالبدی دارای ارتباطات فعال متقابل باشند، تهیه می شود.

4- طرح مجموعه شهری : این طرح براساس مصوبه شماره 9860/ت15311/هـ مورخ 13/8/1374 هیأت وزیران برای شهرهای بزرگ و شهرهای اطراف آنها تهیه می شود.

5- طرح ساماندهی فضا و سكونتگاههای روستایی : طرح است كه به منظور توسعه هماهنگ و موزون فعالیتهای كشاورزی ، صنعتی و خدماتی از طریق توزیع مناسب جمعیت و استقرار بهینه خدمات در محیط های روستایی و حمایت از اجرای آن تهیه می شود. محدوده هر یك از این طرحها در طرح ناحیه ای مربوط تعیین می شود.

6- طرح جامع شهر : در بند (2) ماده (1) قانون تغییر نام وزارت آبادانی و مسكن به وزارت مسكن و شهرسازی و تعیین وظایف آن ـ مصوب 1353 ـ تعریف شده است.

7- طرح هادی شهر : این طرح طبق تعریف مندرج در بند (4) ماده (1) قانون تغییر نام وزارت آبادانی و مسكن به وزارت مسكن و شهرسازی و تعیین وظایف آن ـ مصوب 1353ـ عبارت از طرحی است كه در آن جهت گسترش آتی شهر و نحوه استفاده از زمین های شهری برای عملكردهای مختلف به منظور حل مشكلات حاد و فوری شهر و ارایه راه‌حل‌های كوتاه مدت و مناسب برای شهرهایی كه دارای طرح جامع نمی باشند ، تهیه می شود.

8- طرح تفصیلی : در بند (3) ماده (1) قانون تغییر نام وزارت آبادانی و مسكن به وزارت مسكن و شهرسازی و تعیین وظایف آن ـ مصوب 1353 ـ تعریف شده است و از جمله شامل طرحهای زیر می باشد :

1-8- طرحهای بهسازی ، نوسازی ، بازسازی و مرمت بافت ها : طرح هایی هستند كه برای بهسازی ، نوسازی و بازسازی محلات شهر اعم از قدیم ، جدید و یا مساله دار به عنوان طرح تفصیلی بخشی از بافت موجود شهر تهیه می شوند.

2-8- طرح آماده سازی توسعه های جدید در شهرها : این طرح ها شامل مجموعه عملیات لازم برای مهیا نمودن زمین جهت احداث ممكن و تأسیسات لازم مربوط مطابق قانون زمین شهری و آیین نامه های اجرایی آن است و به عنوان طرح تفصیلی توسعه های جدید شهری تهیه می گردد.

9- طرح هادی روستا : عبارت از طرحی است كه ضمن ساماندهی و اصلاح بافت موجود میزان و مكان گسترش آتی و نحوه استفاده از زمین برای عملكردهای مختلف از قبیل مسكونی، تولیدی ،

تجاری و كشاورزی و تأسیسات و تجهیزات و نیازمندی های عمومی روستایی را حسب مورد در قالب مصوبات طرحهای ساماندهی فضا و سكونتگاههای روستایی یا طرحهای جامع ناحیه ای تعیین می نماید.

10- طرح های ویژه : عبارت از طرح هایی است برای بخش هایی از كشور كه به علت وجود عوامل طبیعی یا ساخته شده و یا برنامه های جدید توسعه و عمران و تأثیراتی كه در منطقه حوزه نفوذ خود خواهند گذاشت واجد ویژگی خاصی بوده و نیاز به تهیه طرح برای توسعه هماهنگ در محدوده حوزه نفوذ عوامل مذكور دارند ، تهیه می شود.

عنوان و محدوده این طرحها همزمان با تصویب ضرورت تهیه طرح ، حسب مورد به تصویب شورای عالی شهرسازی و معماری ایران می رسد.

11- طرح شهرهای جدید : عبارت است از طرحهایی كه برای ایجاد شهرهای جدید طبق تعریف ماده (1) تصویب نامه شماره 2340/ت276هـ مورخ 25/6/1371 در قالب طرح های كالبدی ملی و منطقه ای و جامع ناحیه ای ضرورت و مكان ایجاد آنها با سقف جمعیتی و نوع فعالیت معین به تصویب شورای عالی شهرسازی و معماری ایران خواهد رسید و متعاقب آن و مانند سایر شهرها بایستی برای آنها طرح جامع و تفصیلی تهیه شود.

12- طرح شهرك های مسكونی : طرحی كه برای ایجاد یك مركز جمعیتی جدید در خارج از محدوده قانونی و حریم شهرها ـ مصوب 1355 ـ تهیه می شود.

13- طرح سایر شهرك ها : طرحهایی كه برای ایجاد شهرك غیرمسكونی با عملكرد خاص نظیر صنعتی ، توریستی ، تفریحی و … طبق مقررات و قوانین مربوط به آنها تهیه می‌شوند.

ماده 2

مقررات شهرسازی و معماری : عبارت است از مجموعه ضوابط و مقررات عمومی شهرسازی و معماری كه در سطح كشور یا مناطقی از كشور لازم الرعایه بوده و به منظور فراهم نمودن موازین طراحی ، اجرایی و قانونی توسعه موزون و هماهنگ كالبدی از مقیاس كلان تا تك بنا تهیه و به تصویب می رسد.

ماده 3

مراجع مسئول بررسی و تصویب طرح ها :

1- شورای عالی شهرسازی و معماری ایران» كه از این پس در این آئین نامه به طور اختصار « شورای عالی » خوانده خواهد شد، شورایی است به ریاست وزیر مسكن و شهرسازی و عضویب وزرای كشور ، كشاورزی ، فرهنگ و ارشاد اسلامی ، صنایع ، نیرو‌، جهاد سازندگی ، راه و ترابری ، دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح ، رئیس سازمان برنامه و بودجه ، رئیس سازمان حفاظت محیط زیست و یك نفر از اعضای كمیسیون مسكن وشهرسازی و راه و ترابری مجلس شورای اسلامی به پیشنهاد كمیسیون و انتخاب مجلس به عنوان ناظر ، كه به موجب قانون مصوب 1351 و تغییرات قانونی بعدی تأسیس شده است.

تبصره 1ـ از رئیس سازمان نظام مهندسی كشور و یا نماینده وی برای شركت در جلسات شورای عالی (بدون حق رأی) دعوت به عمل خواهد آمد.

تبصره 2ـ در هنگام بررسی طرح های توسعه شهری ، ناحیه ای و منطقه ای و تغییرات آنها در شورای عالی ، از استانداران یا معاونان عمرانی ایشان و رؤسای سازمان های مسكن و شهرسازی استان های مربوط جهت شركت در جلسه (بدون حق رأی) و یا ارسال نظرات، دعوت به عمل خواهد آمد.

تبصره 3 ـ در بررسی طرح های جامع شهری از شهردار مربوطه نیز برای شركت در جلسه شورای عالی در معیت استاندار یا معاون عمرانی وی و همچنین از نماینده شورای شهر مربوطه حسب درخواست یا ضرورت (بدون حق رأی) دعوت به عمل خواهد آمد تا شخصاً در جلسه شركت نمایند. در صورت عدم امكان شركت شهردار، معرفی نماینده مجاز نخواهد بود.

2- دبیرخانه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران » كه از این پس در این آئین نامه به طور اختصار « دبیرخانه شورای عالی » خوانده خواهد شد، عبارتست از واحدی كه تحت نظر معاون شهرسازی و معماری وزارت مسكن و شهرسازی كه مسئولیت دبیری شورای عالی را نیز عهده دار می باشد، وظایف مقرر در ماده (4) قانون تأسیس شورای عالی را انجام می دهد.

تبصره 1ـ شرح وظایف تفصیلی ، تشكیلات و تعداد پست های سازمانی دبیرخانه های شورای عالی و شوراهای شهرسازی و معماری استانها بنا به پیشنهاد دبیر شورای عالی و تصویب شورای عالی به تأیید سازمان امور اداری و استخدامی كشور خواهد رسید.

تبصره 2ـ وزارت مسكن و شهرسازی موظف است در تنظیم بودجه جاری سنواتی ، اعتبار مورد نیاز

دبیرخانه شورای عالی و دبیرخانه شوراهای استان ها را ملحوظ و پیشنهاد نماید. سازمان برنامه و بودجه همكاری و اقدام لازم به عمل خواهد آورد.

3- كمیته فنی شورای عالی شهرسازی و معماری ایران » كه در این آئین نامه «كمیته فنی شورای عالی » خوانده خواهد شد، در اجرای تبصره (1) ماده (3) و بند (1) ماده (4) قانون تأسیس شورای عالی تشكیل می شود.

این كمیته متشكل از نمایندگان اعضای شورای عالی خواهد بود كه به طور كتبی به دبیرخانه شورای عالی معرفی و برای مدت دو سال به عضویت كمیته فنی منصوب می‌شوند. در صورتی كه تعداد نمایندگان معرفی شده توسط هر یك از دستگاه ها برای عضویت در كمیته فنی بیش از یك نفر باشند، شركت ثابت یك نفر از آنها در بررسی هر طرح ضروری خواهد بود. دبیری و اداره جلسات كمیته فنی به عهده دبیرخانه شورای عالی است. دبیر كمیته فنی را دبیر شورای عالی منصوب می نماید. دبیر كمیته فنی در جلسات شورای عالی حضور خواهد داشت.

تبصره ـ در صورت نیاز و بنا به تشخیص دبیر شورای عالی و با توجه به حجم كار كمیته فنی ، كمیته فنی دیگری به ترتیب مذكور در این بند تشكیل خواهد شد.

4- برای انجام سایر وظایف و نیل به اهداف شورای عالی ، دبیرخانه شورای عالی « گروههای تخصصی » لازم را در زمینه های مختلف از بین متخصصان مربوطه تشكیل خواهد داد.

5- شورای شهرسازی و معماری استان» كه از این پس در این آئین نامه « شورای استان» نامیده می شود، به موجب تصویب نامه شماره 4920 مورخ 18/2/1357 هیأت وزیران به ریاست استاندار و عضویت رئیس سازمان مسكن و شهرسازی ، رئیس سازمان برنامه و بودجه ، مدیركل حفاظت محیط زیست ، رئیس سازمان كشاورزی ، مدیركل میراث فرهنگی ، مدیرعامل شركت آب و فاضلاب ، رئیس سازمان جهت سازندگی ، مدیركل صنایع ، مدیركل راه و ترابری و نماینده وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح در هر استان تشكیل می شود.

این شورا در مورد اموری كه شرح آن در بندهای آتی خواهد آمد، تصمیم گیری نموده و نتیجه را به شورای عالی گزارش خواهد نمود. معاون عمرانی استاندار در غیاب استاندار ریاست جلسه را به عهده خواهد داشت.

تبصره 1ـ بنا به تشخیص رئیس شورای استان حسب مورد از رئیس شورای اسلامی شهر و شهردار مربوطه دعوت به عمل خواهد آمد تا بدون حق رأی در جلسات شركت كنند.

تبصره 2ـ از رئیس سازمان نظام مهندسی استان جهت شركت در جلسات شورای استان (بدون حق رأی) دعوت به عمل خواهد آمد.

6- دبیرخانه شورای شهرسازی و معماری استان » كه از این پس در این آئین نامه «دبیرخانه شورای استان» نامیده می شود ، بخشی از معاونت یا مدیریت شهرسازی و معماری سازمان مسكن و شهرسازی استان است كه به عنوان واحد استانی دبیرخانه شورای عالی ، اداره امور بررسی و تصویب طرح ها را به عهده دارد و مسئولیت اداره آن با رئیس سازمان مسكن و شهرسازی استان (كه سمت دبیری شورا را به عهده دارد) خواهد بود. در غیاب وی، مدیر (یامعاون) شهرسازی و معماری سازمان مذكور عهده دار این مسئولیت خواهد بود.

تبصره ـ دبیر جلساتی كه برای بررسی و تصویب طرحهای هادی شهری تشكیل می‌شود، مدیركل دفتر فنی استان می باشد و اداره امور دبیرخانه ای شورای استان در مورد بررسی و تصویب این طرحها ، به عهده دفتر فنی استانداری خواهد بود.

7- كمیته فنی شورای شهرسازی استان» كه به اختصار « كمیته فنی استان» نامیده می شود، كمیته ای متشكل از نمایندگان اعضای شورای استان و نماینده استاندار از دفتر فنی استانداری است كه در سطح كارشناسان مجرب به عنوان نمایندگان مدیران كل و رؤسای سازمان های عضو به طور كتبی به دبیرخانه شورای استان معرفی و برای مدت دو سال به عضویت كمیته مذكور تعیین می شوند. نمایندگان شوراهای اسلامی شهر و شهرستان و استان در صورت تشكیل و شهرداری مربوطه نیز حسب مورد در كمیته فنی عضویت خواهند داشت. دبیر كمیته مذكور حسب مورد توسط دبیرخانه شورای استان پیشنهاد و با حكم استاندار منصوب می شود. دبیر كمیته فنی استان در جلسات شورای استان حضور خواهد داشت.

8- كمیسیون موضوع ماده (5) قانون تأسیس شورای عالی شهرسازی و معماری ایران»‌، كه در این آئین نامه « كمیسیون طرح تفصیلی » نامیده می شود، در هر استان به ریاست استاندار و عضویت رئیس سازمان مسكن و شهرسازی ، مدیركل میراث فرهنگی و رئیس سازمان كشاورزی استان (كه سمت نمایندگی وزارتخانه های متبوع خود را به عهده خواهند داشت) ، رئیس شورای شهرستانی كه طرح تفصیلی مربوط به شهر یا نقاط واقع در قلمرو آن شهرستان در دستور كار كمیسیون قرار دارد، شهردار شهری كه طرح تفصیلی مربوط به آن در كمیسیون مطرح است ، نماینده مهندس مشاور یا ارگان دیگری كه عهده دار تهیه طرح تفصیلی مورد بحث در كمیسیون می باشد. در هر استان، برای بررسی و تصویب طرح های تفصیلی شهری و تغییرات بعدی آن تشكیل می شود.

تبصره 1ـ از نماینده سازمان نظام مهندسی استان جهت شركت در جلسات كمیسیون های ماده (5) تهران و استان ها (بدون حق رأی) دعوت به عمل خواهد آمد.

تبصره 2ـ محل دبیرخانه این كمیسیون در سازمان مسكن و شهرسازی استان و امور دبیرخانه ای آن زیر نظر معاون یا مدیر شهرسازی سازمان مسكن و شهرسازی استان كه دبیری كمیسیون را به

عهده دارد، انجام می شود.

تبصره 3ـ تركیب « كمیسیون طرح تفصیلی شهر تهران» به موجب اصلاحیه مورخ 25/9/1365 مجلس شورای اسلامی از نمایندگان وزرای مسكن و شهرسازی ، كشور، نیرو، كشاورزی (در حد معاونت مربوط)، سرپرست سازمان حفاظت محیط زیست و شهردار تهران یا نماینده تام الاختیار او و رئیس شورای شهر تهران تشكیل می شود.

محل دبیرخانه كمیسیون فوق الذكر در شهرداری تهران و دبیر آن شهردار تهران یا نماینده تام الاختیار او خواهد بود.

تبصره 4ـ تا تشكیل شورای اسلامی شهرستان ، رئیس شورای اسلامی شهر مربوطه عضو كمیسیون خواهد بود.

تبصره 5ـ از مدیرعامل آب و فاضلاب استان و مدیركل حفاظت محیط زیست استان و مدیركل دفتر فنی استانداری مربوط برای شركت در جلسات كمیسیون ، بدون حق رأی دعوت به عمل خواهد آمد. از سایر رؤسای سازمان های ذیربط حسب مورد به تشخیص رئیس كمیسیون یا كمیسیون دعوت به عمل خواهد آمد.

9- كمیسیون موضوع ماده (13) آئین نامه مربوط به استفاده از اراضی و احداث بنا و تأسیسات در خارج از محدوده قانونی و حریم شهرها» كه به طور اختصار « كمیسیون ماده (13) ، نامیده می شود، عبارتست از كمیسیونی به ریاست استاندار و متشكل از معاون عمرانی استاندار كه در غیاب استاندار قائم مقام او خواهد بود، رئیس سازمان مسكن و شهرسازی استان كه دبیری كمیسیون را نیز به عهده خواهد داشت، رئیس سازمان كشاورزی استان، مدیركل دفتر فنی استانداری، رئیس سازمان برنامه و بودجه استان، مدیركل راه و ترابری استان، و رئیس سازمان جهاد سازندگی استان كه به منظور بررسی و اتخاذ تصمیم در مورد پیشنهادهای مربوط به احداث ساختمان و تأسیسات و سایر وظایف مقرر در آئین نامه مذكور در مركز هر استان تشكیل می شود.

به موجب این تصویب نامه ، مدیركل حفاظت محیط زیست و رئیس بنیاد مسكن استان نیز عضو كمیسیون خواهند بود.

در استان تهران به جای رئیس سازمان مسكن و شهرسازی استان ، نماینده حوزه معاونت شهرسازی و معماری وزارت مسكن و شهرسازی و به جای رئیس دفتر مهندسی استان ، نماینده حوزه معاونت عمرانی وزارت كشور عضویت كمیسیون را خواهند داشت.

تبصره ـ در استان هایی كه به موجب سایر قوانین ، شوراهای هماهنگی و نظارت بر توسعه وجود داشته یا بعداً ایجاد شود ، دبیران شوراهای مذكور نیز عضویت كمیسیون را خواهند داشت.

ماده 4

طرح های كالبدی ملی و منطقه ای پس از بررسی در كمیته فنی شورای عالی ، به تصویب شورای عالی می رسند. در هنگام بررسی این طرح ها در كمیته فنی شورای‌عالی، در صورت لزوم از كارشناسان و متخصصان و نمایندگان سایر سازمانهای ذیربط نیز دعوت به عمل خواهد آمد.

ماده 5

طرح های ناحیه ای ، مجموعه های شهری و طرحهای جامع شهری به ترتیب زیر مورد بررسی و تصویب قرار می گیرند :

1- بررسی در شورای استان و گزارش تصمیمات اتخاذ شده به دبیرخانه شورای عالی

2- بررسی كارشناسی در كمیته فنی شورای عالی

3- ارائه گزارش بررسی طرح در شورای استان و نظریه كمیته فنی شورای عالی به شورای عالی برای تصویب نهایی

تبصره 1ـ طرح های جامع شهرهای زیر دویست هزار (000/200) نفر كه مركز استان نباشند و همچنین طرحهای ناحیه ای با جمعیت كمتر از چهارصد هزار (000/400) نفر كه فاقد شهر مركز استان و شهر با بیش از دویست (000/200) نفر جمعیت باشند، از شمول نحوه بررسی فوق مستثنا می باشند و به صورت زیر مورد بررسی و تصویب قرار خواهند گرفت :

1- بررسی در كمیته فنی استان با حضور نماینده دبیرخانه شورای عالی و نمایندگان سایر اعضای شورای عالی كه بنا به ضرورت و تشخیص ایشان در جلسات بررسی فنی طرح در استان شركت خواهند نمود،

2- بررسی و تصویب در شورای استان با حضور نماینده دبیرخانه شورای عالی،

3- ارایه گزارش شورای استان به شورای عالی برای رأی گیری و تصویب نهایی طرح .

تبصره 2ـ برای تشخیص موارد موضوع تبصره (1) این ماده ، جمعیت آخرین سرشماری عمومی كشور ملاك عمل خواهد بود.

ماده 6

نحوه بررسی و تصویب طرحهای ویژه ای كه ضرورت تهیه آنها در چهارچوب وظایف قانونی به تصویب شورای عالی می رسد، توسط شورای عالی مذكور تعیین خواهد شد.

ماده 7

طرح های هادی شهری و همچنین طرح های ساماندهی فضا و سكونتگاههای روستایی پس از بررسی در كمیته فنی استان به تصویب شورای استان خواهند رسید. حضور نمایندگان وزارت كشور در بررسی و تصویب طرحهای هادی شهری و تغییرات آنها در كمیته های فنی و شورای استان الزامی است.

تبصره 1 ـ تغییرات بعدی طرحهای هادی شهری در كمیته فنی استان بررسی و تصویب خواهند شد. تغییرات مذكور در صورتی كه در اساس طرح های هادی مؤثر باشد، به تصویب شورای استان خواهد رسید. تعریف تغییرات اساسی طرح های هادی شهری به طور مشترك توسط وزارتخانه های كشور و مسكن و شهرسازی تهیه و به مورد اجرا گذشته خواهد شد.

تبصره 2ـ طرح های هادی روستایی طبق روش های مندرج در مقررات قانونی مربوطه بررسی و تصویب می شوند.

ماده 8

طرح های تفصیلی شهری و تغییرات بعدی آنها پس از بررسی و تصویب در شورای استان جهت رأی گیری و تصویب نهایی به شورای عالی ارائه خواهند شد. مغایرت های اساسی طرح های تفصیلی با طرح جامع شهر براساس مصوبات شورای عالی تعیین می شوند.

ماده 9

«طرح های بهسازی، نوسازی، بازسازی و مرمت بافت های شهری » به عنوان قسمتی از طرحهای تفصیلی شهرها و « طرح های آماده سازی» به عنوان طرح تفصیلی توسعه های جدید شهرها و « طراحی های شهری » به تصویب كمیسیون طرح تفصیلی مربوط خواهند رسید. طرحهای فوق الذكر كه واجد ارزش خاص تاریخی تا طراحی شهری باشند بنا به تشخیص دبیر شورای عالی ، قبل از تصویب در كمیسیون طرح تفصیلی مربوط در « گروه تخصصی طراحی و بهسازی بافت های شهری » مورد بررسی قرار خواهند گرفت. آن دسته از طرحهای فوق كه با اساس طرح جامع شهر مغایرت داشته باشند، باید به ترتیب مندرج در ماده (8) به تأیید نهایی شورای عالی برسند.

ماده 10

«تصویب مكانیابی، عملكرد و سقف جمعیتی شهرهای جدید» براساس طرحهای كالبدی ملی ـ منطقه ای و طرحهای جامع ناحیه ای پس از بررسی در كمیته فنی به عهده شورای عالی می باشد. بررسی و تصویب طرح های جامع و تفصیلی و طراحی شهری آنها پس از طرح در « گروه تخصصی شهرهای جدید»، مانند بررسی و تصویب سایر طرح های جامع و تفصیلی شهرها خواهد بود. تبصره ـ‌ در كمیسیون های ماده (5) استانها ، در هنگام بررسی طرحهای تفصیلی شهرهای جدید و تغییرات بعدی آنها، مدیرعامل شركت عمران شهر جدید مربوطه به جای شهردار خواهد بود.

ماده 11

«طرح های شهرك های مسكونی » به ترتیب زیر مورد بررسی و تصویب قرار می‌گیرند : 1- بررسی و تصویب در شورای استان 2- ارایه گزارش شورای استان به شورای عالی برای رأی گیری و تصویب هایی 3- تغییرات اساسی بعدی شهرك های موضوع این ماده بنا به پیشنهاد سازمان مسكن و شهرسازی استان به تصویب شورای استان خواهد رسید.

ماده 12

طرح های مربوط به مكانیابی و اصول كلی طراحی سایر شهرك ها در مواردی كه محل پیشنهادی آنها در طرحهای ناحیه ای و منطقه ای تعیین و به تصویب شورای عالی نرسیده باشد، پس از تصویب در شورای استان به تصویب شورای عالی خواهند رسید. نقشه‌های اجرایی این شهركها از نظر رعایت ضوابط و مقررات شهرسازی و معماری (به جز شهرك های صنعتی كه طبق مقررات خود به تصویب مراجع ذیربط خواهند رسید) به تأیید سازمان مسكن و شهرسازی استان می رسد.

ماده 13

مقررات شهرسازی و معماری پس از بررسی در گروه تخصصی ذیربط (شهرسازی یا معماری) به تصویب شورای عالی خواهند رسید. شورای عالی مواردی را كه لازم تشخیص دهد ، برای تصویب هیأت وزیران و یا سایر مراجع قانونی پیشنهاد خواهد نمود.

ماده 14

وظایف شورای استان به شرح زیر تعیین می شود :

1- بررسی و تصویب مقدماتی طرحهای جامع شهری و ناحیه ای موضوع تبصره (1) ماده (5) و ارسال گزارش و مصوبه طرحهای مذكور برای رأی گیری و تصویب نهایی در شورای‌عالی.

2- بررسی و اظهارنظر در مورد سایر طرحهای جامع شهری و ناحیه ای ، و طرحهای مجموعه‌های شهری و ارسال گزارش این بررسی جهت تصویب نهایی در شورای عالی

3- بررسی و تصویب « طرح های هادی شهری » و « طرح های ساماندهی فضا و سكونتگاههای روستایی» در سطح استان.

طرح های ساماندهی سكونتگاههای روستایی نیز كه در اجرای برنامه دوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی كشور تهیه می شود به تصویب شورای استان می رسد. در جلسات بررسی این طرح ها از رئیس دستگاه تهیه كننده طرح نیز دعوت بعمل خواهد آمد.

4- بررسی و تصویب مغایرتهای اساسی طرح های تفصیلی و تغییرات بعدی آن با طرح های جامع مصوب و گزارش آن به شورای عالی برای رأی گیری و تصویب نهایی

5- بررسی و تصویب با اتخاذ تصمیم یا اعلام نظر مشورتی نسبت به اموری كه از طرف شورای‌عالی یا دبیرخانه آن به عهده شورای استان محول می شود.

6- ایجاد هماهنگی لازم بین بخش های مؤثر در اجرای طرح های جامع شهرها و برنامه های مصوب توسعه و عمران ناحیه ای در طرح های جامع مذكور و همجنین ارائه پیشنهادات لازم به كمیته برنامه ریزی استان برای تأمین و تخصیص اعتبارات در چهارچوب طرح های مصوب و رفع موانع اداری ، مالی و اجرایی آنها براساس گزارش و پیشنهاد دبیرخانه شورای استان .

7- بررسی و تصویب پیشنهادات كمیسیون ماده (13) استان درخصوص انجام اصلاحات و تغییرات ، در طرحهای ناحیه ای و منطقه ای

تبصره 1ـ چنانچه تغییرات پیشنهادی با اهداف اصلی طرحهای مذكور مغایرت اساسی داشته باشد، موارد با ذكر دلایل توجیهی جهت تصویب نهایی به شورای عالی ارجاع خواهد شد.

تبصره 2ـ دستورالعمل موارد مغایر با اساس طرح های مذكور حداكثر ظرف سه ماه توسط دبیرخانه شورای عالی تهیه و پس از تصویب شورای عالی جهت اجرا ابلاغ خواهد شد.

ماده 15

جلسات شورای استان براساس دعوت دبیرخانه شورا و با اعلام حداقل 15 روز قبل برگزار می گردد. خلاصه گزارش طرح ها نیز حداقل 10 روز قبل از تشكیل جلسه به اعضای شورای استان تحویل خواهد شد. تبصره ـ محتوای خلاصه گزارش و نحوه تنظیم مصوبات طرح طبق نمونه ای خواهد بود كه توسط دبیرخانه شورای عالی با كسب نظر اعضای شورای عالی تهیه و ابلاغ می شود.

ماده 16

جلسات شورای استان با شركت حداقل 6 عضو اصلی موضوع بند (5) ماده (3) با حضور رئیس و دبیر رسمیت خواهد یافت و تصمیمات و مصوبات آن نیز با 6 رأی موافق معتبر خواهد بود. صورتجلسات شورای استان باید به امضای اعضای اصلی برسد. تبصره ـ حسب نیاز و بنا به تشخیص رئیس شورای استان و با هماهنگی قبلی با دبیرخانه شورای استان ، می توان از نمایندگان سایر دستگاهها و یا كارشناسان آزاد برای مشاوره و اظهارنظر دعوت به عمل آورد. افرادی كه بدین ترتیب در جلسه شركت می كنند در رأی گیری مشاركت نخواهند داشت.

ماده 17

مدت بررسی و اظهارنظر نسبت به هر طرح در شورای استان حداكثر یك ماه پس از تحویل مدارك توسط دستگاه تهیه كننده طرح می باشد. تبصره ـ در صورتی كه شورای استان انجام تغییرات و اصلاحاتی را پیشنهاد نماید، مهلت انجام آن را نیز تعیین خواهد نمود. در این صورت مهلت تعیین شده به مدت بررسی اضافه می شود، ولی به هر حال بررسی طرح در استان جمعاً نباید از 2 ماه تجاوز نماید. تغییرات مذكور به دبیرخانه شورای عالی گزارش خواهد شد. چنانچه به عللی بررسی طرح در استان بیش از مدت پیش بینی شده در این ماده به طول انجامد، دلایل این تأخیر باید به دبیرخانه شورای عالی گزارش شود.

ماده 18

دبیرخانه شورای استان ، قبل از ارایه طرح ها به شورای استان ، نظر كمیته فنی شورای مذكور را اخذ و به شورای استان گزارش خواهد داد.

ماده 19

نحوه تشكیل و اداره جلسات و جمع بندی و ارایه نظرات كمیته فنی شورای استان نیز مانند موارد مشابه در مورد كمیته فنی شورای عالی می باشد.

ماده 20

به منظور جلب مشاركت بیشتر مردم و نهادهای محلی ، دبیرخانه شورای استان موظف است در حین تهیه و پس از تكمیل مطالعات طرح های جامع شهری و ناحیه ای حسب مورد ، نظرات مردم و شورای شهر و شهرداری و یا فرمانداران و شوراهای شهرستان مربوطه را اخذ و مورد بررسی كارشناسی قرار دهد. دستورالعمل نحوه انجام نظرخواهی های موضوع این بند ظرف مدت 3 ماه از تصویب این آئین نامه توسط دبیرخانه شورای عالی تهیه و ابلاغ خواهد شد.

ماده 21

دبیرخانه شورای استان موظف است در مقاطع مختلف نتیجه مطالعات در دست انجام طرحهای جامع شهری و ناحیه ای و مجموعه های شهری را هر سه ماه یك بار از طریق تهیه كنندگان طرح های مذكور در شورای استان به آگاهی اعضا رسانده و هماهنگی لازم را در زمینه تبادل اطلاعات و برنامه ها و كسب نظر در روند تهیه طرح فراهم نماید و پس از تصویب طرحهای مذكور نیز با نظارت دقیق بر اجرای آنها ، برنامه پیشرفت اجرایی كار را در مقاطع 6 ماهه به شورای استان گزارش و برای رفع مشكلات اجرایی چاره جویی نموده و یك نسخه از گزارش مذكور و تصمیمات اتخاذ شده را به دبیرخانه شورای عالی ارسال نماید.

تبصره ـ برای شركت در جلسات شورای استان كه به منظور استماع گزارش مربوط به پیشرفت مطالعات یا مشكلات اجرای طرحهای جامع شهری تشكیل می شود از نماینده شورای شهر و شهردار مربوطه نیز دعوت به عمل خواهد آمد.

ماده 22

بررسی و اظهارنظر نسبت به كاربری ، تفكیك زمین و احداث هرگونه ساختمان و تأسیسات در خارج از محدوده قانونی و حریم (محدوده استحفاظی) شهرها به استثنای اراضی داخلی محدوده روستاها به منظور تطبیق با طرح جامع ناحیه ای مربوطه به كمیسیون ماده 13 استان محول می شود. دبیرخانه كمیسیون موظف است پس از تكمیل مدارك و اخذ استعلام‌های لازم ، موضوع را در كمیسیون مذكور مطرح و اعلام نظر نماید.

ماده 23

احداث هر نوع ساختمان و تأسیسات در اراضی موضوع آئین نامه مربوط به استفاده از اراضی و احداث بنا و تأسیسات در خارج از محدوده و حریم شهرها ، بدون رعایت طرح های ناحیه ای و ضوابط و مقررات مربوطه ممنوع است. در مواردی كه طرح ناحیه ای تهیه نشده باشد و یا در دست تهیه نباشد ، كمیسیون ماده 13 تقاضاهایی را كه پس از انجام بررسی های كارشناسی از طریق دبیرخانه كمیسیون مذكور (سازمان مسكن و شهرسازی استان) در كمیسیون مطرح می شود، با لحاظ ضوابط و مقررات عمومی مصوب شورای عالی و آئین نامه مربوط به استفاده از اراضی و احداث بنا و تأسیسات در خارج از محدوده و حریم شهرها مورد بررسی و تصویب قرار خواهد داد.

كلیه وظایف كمیسیون ماده 13 در ارتباط با بررسی و تصویب شهركهای مسكونی و تغییرات بعدی آن به شورای استان محول می گردد.

تبصره ـ اراضی داخل شهرك ها اعم از مسكونی یا صنعتی كه به تصویب مراجع قانونی ذیربط رسیده باشند و همچنین مناطق و حریم های ویژه ای كه به موجب قوانین موضوعه تعیین شده‌اند ، تابع ضوابط و مقررات قانونی مربوطه خواهند بود.

ماده 24

كمیسیون ماده 13 در مواردی كه طرح ناحیه ای قابل اجرا نبوده یا اجرای آن ایجاد اشكال نماید و یا به هر دلیل اصلاح طرحهای مذكور را ضروری بداند ، تغییرات مورد نظر را جهت بررسی و تصویب شورای استان به دبیرخانه شورای استان پیشنهاد می نماید.

ماده 25

چنانچه در شورای استان اختلاف نظر در مورد برخی پیشنهادات طرح وجود داشته باشد، نظرات مختلف اعضاء عیناً در متن صورتجلسه درج و جهت اتخاذ تصمیم نهایی به شورای‌عالی گزارش خواهد شد.

ماده 26

اصلاحات مورد نظر شورای استان باید قبلاً در گزارش ها و نقشه ها و ضوابط و مقررات طرح ها اعمال شده و صورتجلسات بررسی طرح ها در شورای استان بدون قید و شرط باشد. اعمال اصلاحات موضوع این ماده باید در مورد آن دسته از مصوبات شورای استان كه در شورای‌عالی مطرح خواهد شد، به طور كتبی توسط سازمان مسكن و شهرسازی استان گواهی شده و همراه مدارك مواد 27 و 28 به دبیرخانه شورای عالی ارسال شود.

تبصره ـ در مواردی كه اصلاحات پیشنهادی استان با نظر كارشناسی تهیه كنندگان طرح مغایرت داشته باشد، موضوع به صورت جداگانه همراه با مدارك مربوطه به دبیرخانه شورای‌عالی ارایه خواهد شد.

ماده 27

در صورتجلسات شورای استان كه پس از بررسی و اظهارنظر نسبت به طرحهای جامع شهری و ناحیه ای و یا قسمت هایی از آنها تنظیم می شود باید :

1- كلیه نقشه ها و جدول ها و اوراق و گزارش هایی كه استناد به آنها در مواقع اجرا لازم می‌آید، تصریح شده باشد.

2- كلیه صفحات صورتجلسات و نقشه ها و اوراق و جدول های پیوست مصوبه به امضای حداقل 6 نفر از اعضای حاضر در جلسه شورای استان رسیده باشد.

3- صورتجلسات و نقشه ها و جدول های فوق به مهر و امضای دبیرخانه شورا رسیده و نتیجه بررسی طرح در دفترهای ویژه ثبت شود.

ماده 28

بعد از بررسی و تصویب هر طرح جامع در شورای استان و كامل شدن صورتجلسات لازم مبنی بر تأیید طرح یا اظهارنظر درباره آنها، مراتب همراه با گزارش گردش كار و یك نسخه از صورتجلسات مربوطه و حداقل دو نسخه از اصل طرح و نقشه ها و مدارك مربوطه كه به امضای دبیر و مهر دبیرخانه شورای استان رسیده باشد، نقشه ها و مداركی كه به موجب این ماده باید حسب مورد به امضای دبیر و مهر دبیرخانه شورای استان برسد در مورد طرح های جامع شهری عبارتند از :

1- نقشه های وضع موجود

2- سه سند طرح جامع شهر شامل :

1-2- نقشه كاربریهای مصوب

2-2- محدوده های طرح

3-2- ضوابط و مقررات اجرایی طرح

نقشه‌ها و مدارك طرح جامع ناحیه‌ای كه باید به تأیید دبیرخانه شورای‌استان برسد عبارتند از :

1- نقشه های وضع موجود

2- چهار سند طرح جامع شهرستان شامل :

1-2- نقشه منطقه بندی و نقشه كاربری اراضی

2-2- ضوابط نحوه استفاده از اراضی

3-2- سطح بندی خدماتی و مراكز جمعیتی

4-2- تعیین اولویت استقرار عملكردها و خدمات

ماده 29

یك نسخه از صورتجلسات و نقشه ها و اوراق مصوب موضوع ماده فوق به عنوان سند بررسی طرح در استان در دبیرخانه شورای استان نگهداری خواهد شد. از تاریخ تصویب این آئین نامه ، اوراق و گزارش ها و نقشه هایی كه ترتیب فوق الذكر در مورد آنها اعمال نشده باشد، برای طی مراحل بعدی پذیرفته نخواهد شد.

ماده 30

آن دسته از مصوبات و تصمیمات شورای استان كه نیاز به تصویب نهایی در شورای‌عالی نداشته باشد، بلافاصله توسط دبیر شورا به مراجع مربوط اعلام و رونوشت آن برای اعضای شورا ارسال خواهد شد و مدارك طرح متعاقباً پس از حداكثر 2 ماه با امضای رئیس شورای استان به ادارات و سازمان های مسئول ابلاغ خواهد شد.

ماده 31

كمیته فنی شورای عالی :

1- جلسات كمیته فنی شورای عالی با حضور حداقل 6 نفر از اعضا و دبیر آن رسمیت می‌یابد.

2- تعداد جلسات مورد نیاز برای بررسی و اظهارنظر در مورد هر یك از طرح ها به تشخیص دبیرخانه شورای عالی با هماهنگی كمیته فنی تعیین و گزارش گردش كار و نظر شورای استان توسط دبیرخانه مذكور به كمیته فنی شورای عالی ارائه خواهد شد تا طبق برنامه كار و زمان تعیین شده ، نتیجه بررسی را اعلام نماید.

3- برنامه كار كمیته فنی شورای عالی متناسب با تعداد طرح های آماده برای بررسی در كمیته مذكور توسط دبیرخانه شورای عالی در دوره های شش ماهه تهیه و به صورت تقویم زمانی تشكیل جلسات به اعضای كمیته فنی شورای عالی اعلام خواهد شد. شركت اعضاء در جلساتی كه براساس این برنامه تشكیل می شود ضروری است. جلسات فوق العاده و خارج از این برنامه با هماهنگی قبلی اعضای كمیته فنی تشكیل خواهد شد. غیبت اعضاء بیش از 4 جلسه متوالی یا 8 جلسه متناوب در جلسات پیش بینی شده در هر برنامه شش ماهه ، به سازمان یا وزارتخانه مربوط گزارش خواهد شد.

در صورت تكرار غیبت غیرموجه ، از دستگاههای مربوطه درخواست خواهد شد تا نماینده جدید معرفی نماید.

4- دبیرخانه شورای عالی موظف است مدارك لازم را برای بررسی موضوعاتی كه در كمیته فنی مطرح خواهند شد، حداقل یك هفته قبل در اختیار اعضاء قرار دهد.

5- اعضای كمیته فنی شورای عالی می توانند در صورت نیاز و با هماهنگی قبلی دبیرخانه شورای عالی حداكثر 2 نفر را بدون داشتن حق رأی و به منظور مشورت همراه خود به جلسه بیاورند. كارشناسان همراه تنها در صورت درخواست عضو مربوطه و با استفاده از وقت ایشان اجازه اظهارنظر خواهند داشت.

6- در هر یك از جلسات كمیته فنی ، نتیجه بررسی های آن جلسه براساس نظر اكثریت اعضای حاضر در جلسه با ذكر نظرات موردی و دلایل مربوطه در متن صورتجلسه توسط دبیر تنظیم و به امضای اعضای حاضر در جلسه رسیده و عیناً به شورای عالی ارایه خواهد گردید.

فرم صورتجلسه موضوع این بند توسط دبیرخانه و با هماهنگی اعضای كمیته فنی شورای عالی طراحی و به مورد اجرا گذاشته خواهد شد.

ماده 32

گروه های تخصصی موضوع بند 4 ماده 3 :

1- هر یك از گروه های تخصصی موارد خاص مرتبط با حدود فعالیت خود را در زمان تعیین شده مورد بررسی قرار داده و اعلام نظر خواهند نمود.

2- انجام امور دبیرخانه ای گروه های فوق الذكر به عهده دبیرخانه شورای عالی خواهد بود. دبیر گروه ها را دبیر شورای عالی تعیین می كند.

3- جلسات گروه ها با حضور نصف به علاوه یك اعضاء رسمیت خواهند یافت. برنامه زمانی تشكیل جلسات ، نحوه جمع بندی نظرات و زمان بندی انجام امور محول شده توسط دبیرخانه شورای عالی تدوین و حسب مورد به گروه مربوطه ابلاغ خواهد گردید.

4- دبیرخانه شورای عالی پس از اعلام نظر گروه ها به دبیرخانه مذكور ، حسب مورد و ضرورت ، موضوع را در دستور كار شورای عالی قرار خواهد داد.

5- شرح خدمات تفصیلی و روش های كار گروه های فوق الذكر، ظرف مدت 3 ماه از تشكیل هر یك از آنها، توسط دبیرخانه شورای عالی و با هماهنگی و تأیید هر یك از گروه های تخصصی تهیه و به مورد اجرا گذاشته خواهد شد.

ماده 33

حق حضور در جلسات كمیته فنی و گروه های تخصصی با رعایت مقررات و دستورالعمل های مربوطه از محل اعتباری كه به همین منظور در قالب موافقتنامه های مالی طرحهای توسعه شهری ، ناحیه ای و منطقه ای وزارت مسكن و شهرسازی یا به طور جداگانه و در بودجه دبیرخانه شورای عالی پیش بینی و با سازمان برنامه و بودجه مبادله خواهد شد. قابل پرداخت خواهد بود.

ماده 34

جلسات شورای عالی طبق برنامه ها و دستور كارهای از پیش تعیین شده ، با دعوت دبیرخانه شورای عالی در محل دفتر وزیر مسكن و شهرسازی و حداقل هر دو هفته یك بار تشكیل خواهد شد.

تبصره ـ تقویم زمانی تشكیل جلسات در اولین جلسه تشكیل شده در اول هر فصل از سال به اعضای شورای عالی داده خواهد شد و دعوتنامه های مربوطه كه حاوی دستور جلسات شورای‌عالی است ، حداقل 10 روز قبل از تشكیل هر جلسه به همراه یك نسخه خلاصه گزارش طرح برای اعضاء ارسال خواهد شد.

ماده 35

در صورتی كه امكان حضور وزیر مربوطه یا رؤسای سازمان های عضو در شورای‌عالی میسر نباشد ، طبق تبصره 3 ماده 3 قانون تأسیس شورای عالی شهرسازی و معماری ایران، یكی از معاونان ذیربط خود را جهت شركت در جلسات شورای عالی به طور كتبی به دبیرخانه معرفی خواهند نمود. معاون مربوط موظف است شخصاً در جلسات شورای عالی شركت نماید. در مواردی كه بنا به ضرورت یكی از مسئولان یا كارشناسان ذیربط همراه ایشان در جلسه شورای عالی شركت نماید، اعلام نظر وزارتخانه مربوطه صرفاً از طریق معاون مربوط پذیرفته خواهد شد. در صورت عدم امكان شركت وزیر یا معاون وی ، حضور مدیر یا كارشناس ایشان در جلسه با هماهنگی قبلی دبیرخانه شورای عالی صرفاً جهت اطلاع از مباحث جلسه امكان پذیر خواهد بود.

ماده 36

جلسات شورا با حضور اكثریت اعضا رسمیت یافته و مصوبات آن با حداقل 6 رأی موافق معتبر خواهد بود.

ماده 37

در صورتی كه هر یك از معاونان وزیر عضو بدون عذر موجه و بدون اطلاع قبلی بیش از سه جلسه متوالی غیبت داشته باشند ، مراتب توسط رئیس شورای عالی به وزیر مربوطه اعلام و شركت فعال و منظم نماینده مذكور در جلسات از ایشان درخواست خواهد شد.

ماده 38

برای بررسی و تصویب نهایی طرحهای كالبدی منطقه ای، طرح های ناحیه ای ، طرح های مجموعه های شهری و طرح های جامع پس از تصویب مقدماتی و تأیید طرح در شورای استان ، گزارش گردش كار و شرح مصوبه شورای مذكور و اظهارنظر كمیته فنی شورای‌عالی به همراه چكیده مطالعات و تصمیمات طرح كه می باید به تصویب برسد با ذكر نكاتی از پیشنهادات طرح كه هماهنگی و اتخاذ تصمیم نسبت به آن احتمالاً در شورای استان به نتیجه نرسیده و تصمیم گیری در مورد آن به شورای عالی احاله شده است، به شورای عالی گزارش شده و رأی گیری به عمل خواهد آمد و در صورت كسب 6 رأی موافق به تصویب نهایی خواهد رسید.

تبصره 1 - طرح های موضوع تبصره (1 ) ماده (5 ) و مغایرتهای اساسی طرحهای تفصیلی و تغییرات بعدی آنها موضوع ماده (8) این آئین نامه بدون طرح در كمیته فنی شورای عالی صرفاً با ارایه گزارش گردش كار در استان ، مورد رأی گیری قرار خواهد گرفت.

تبصره 2- نحوه ارایه گزارش طرحهای موضوع این ماده توسط دستگاه تهیه كننده طرح و سایرین به شورای عالی و همچنین نمونه چكیده مطالعات ، توسط دبیرخانه شورای عالی تهیه و پس از تصویب شورای عالی به مورد اجرا گذاشته خواهد شد.

ماده 39

در مواردی كه شورای عالی انجام تغییرات و اصلاحاتی را لازم بداند، موضوعات مورد نظر به صورت مشخص و روشن در صورتجلسه درج و مدت زمان لازم برای انجام اصلاحات مذكور تعیین می شود. دبیرخانه شورای عالی مسئول اعمال اصلاحات و تغییرات مورد نظر شورای عالی می باشد. در مواردی كه شورای عالی طرح مجدد آن را در صورتجلسه اعلام نموده باشد، مورد دوباره در شورای عالی مطرح خواهد شد.

ماده 40

چنانچه اكثریت آرای لازم برای تصویب نهایی طرح حاصل نشود ، طرح مذكور یا آن بخش از مطالعات طرح كه مورد تصویب قرار نگرفته است ، همراه با دلایل مخالفت كه توسط اعضای مخالف در جلسه مربوطه اعلام و در صورتجلسه درج خواهد شد برای بررسی بیشتر و تجدیدنظرهای لازم و قرار گرفتن مجدد در دستور كار شورای عالی به دبیرخانه شورای عالی برگشت داده خواهد شد.

ماده 41

در مواردی كه موضوع مطرح شده در شورای عالی به تصویب نرسد (‌به جز طرحهای ماده فوق) و موضوعاً رد شود، طرح مجدد موضوع در‌شورای عالی موكول به پیشنهاد كتبی و ارایه دلایل توجیهی لازم توسط یكی از دستگاههای عضو و قبول شورای عالی خواهد بود.

ماده 42

در اجرای بند (5) ماده (4) قانون تأسیس شورای عالی شهرسازی و معماری ایران، تصمیمات شورای عالی و مراتب تصویب طرح بلافاصله‌توسط دبیر شورای عالی به مراجع مربوط اعلام شده و رونوشت آن برای اعضای شورای عالی و همچنین جهت درج در روزنامه رسمی جمهوری‌اسلامی ایران ارسال خواهد شد. متعاقباً مدارك طرح پس از حداكثر دو (2) ماه با امضای رییس شورای عالی حسب مورد به وزارتخانه‌ها و سازمانهای‌مسئول ابلاغ خواهد شد. ابلاغ طرحهای جامع شهری از طریق استاندار و رییس شورای شهرسازی استان به شهرداریهای مربوط (‌به استثنای شهرداری تهران) صورت خواهد‌گرفت. ‌تصمیمات و مصوبات شورای عالی در مورد پیشنهادات مربوط به مغایرتهای اساسی طرحهای جامع با رعایت این بند توسط دبیر شورای عالی ابلاغ‌خواهد شد.

‌در صورت لزوم، راهنماییهای لازم برای اجرای مصوبات از طریق دبیرخانه شورای عالی به عمل خواهد آمد و یا دستورالعملهای لازم صادر خواهد‌گردید. در صورتی كه شهرداریها و سازمانهای ذی ربط ابهامی در كیفیت اجرای این طرح‌ها و مصوبات داشته باشند، مراتب به استناد تبصره ماده (7)‌قانون تأسیس شورای عالی به منظور تعیین تكلیف و رفع ابهام در شورای عالی مطرح خواهد شد. ‌مصوبات شورای عالی از تاریخ ابلاغ لازم الاجرا خواهد بود.

فصل ششم ـ نحوه تشكیل كمیسیون طرحهای تفصیلی و گردش كار بررسی و تصویب طرحها

ماده 43

جلسات كمیسیونهای طرح تفصیلی با حضور رییس، دبیر و دو (2) نفر دیگر از اعضا رسمیت خواهد یافت و تصمیمات و مصوبات آن با چهار (4) رأی موافق مناط اعتبار خواهد بود.

‌تبصره 1ـ در صورت عدم حضور استاندار، معاون عمرانی استاندار ریاست جلسه را به عهده خواهد داشت .

‌تبصره 2ـ جلسات كمیسیون طرحهای تفصیلی طبق نظر استاندار در استانداری و یا در سازمان مسكن و شهرسازی استان تشكیل می‌شود.

‌ماده 44

طرحهای تفصیلی و تغییرات بعدی آنها كه حوزه عمل آنها صرفاً در داخل محدوده طرح جامع مصوب شهر می‌باشد، باید طوری تهیه و‌تصویب شوند كه با اهداف اصلی و عمده و اساس ضوابط مقرر در طرح جامع تناقضی نداشته باشند و در صورتی كه مفاد طرحهای مذكور با اهداف و‌رهنمودهای عمده طرح جامع كه در مصوبات شورای عالی تعیین شده است، تناقض داشته باشد پس از تصویب شورای استان و تأیید شورای عالی‌اعتبار خواهد داشت .

‌ماده 45

دبیرخانه كمیسیون طرح تفصیلی و شورای استان موظف است یك نسخه از مصوبات كمیسیون مذكور را با ذكر مواردی كه براساس مصوبات‌شورای عالی با اساس طرح جامع مغایر باشد، در اولین فرصت در شورای استان مطرح نموده و صورتجلسه مربوط را حداكثر ظرف پانزده (15) روز از‌تاریخ تصویب به دبیرخانه شورای عالی ارسال نماید. ‌دبیرخانه شورای عالی موظف است ظرف پانزده (15) روز از تاریخ وصول صورتجلسات فوق الذكر نظر خود را در صورت عدم مغایرت اساسی‌مصوبات مذكور با طرح جامع شهر به دبیرخانه مذكور اعلام و در صورت تشخیص مغایر بودن مصوبات مذكور با اساس طرح جامع شهر، آن را خارج از‌نوبت نسبت به سایر طرحها در دستور كار شورای عالی قرار دهد. بدیهی است هرگونه اقدام اجرایی در خصوص مصوباتی كه مغایرت اساسی تشخیص‌داده می‌شوند قبل از تصویب شورای استان و تأیید نهایی شورای عالی مجاز نخواهد بود.

‌‌ماده 46

دبیرخانه كمیسیون طرحهای تفصیلی موظف است قبل از بررسی طرحهای تفصیلی و تغییرات آن در كمیسیون، علاوه بر انجام بررسیهای‌كارشناسی و تخصصی از طریق " كمیته كار" به عضویت نمایندگان دستگاههای عضو كمیسیون و دو (2) نفر از كارشناسان ذی صلاح به انتخاب‌كمیسیون، نظر تهیه كنندگان طرح را نیز در مورد پیشنهاد تغییرات طرحهای مذكور به طوركتبی اخذ و به جلسه ارایه نماید.

‌ماده 47

پیشنهاد تغییر در طرح تفصیلی باید دارای توجیه كافی باشد و همراه با گزارش كارشناسی دبیرخانه كمیسیون كه حاوی مشكلات موجود در‌اجرای طرح اصلی و راه حل جایگزین خواهد بود، توسط دبیر كمیسیون و پس از طرح در كمیته كار جهت بررسی و تصویب به كمیسیون ارایه شود.

‌ماده 48

در صورت تصویب تغییرات پیشنهادی، نقشه جدید تفصیلی عیناً با همان مشخصات ترسیمی نقشه اصلی توسط دبیرخانه كمیسیون تهیه و‌جایگزین نقشه قبلی شده و یك نسخه از آن برای اجرا به شهرداری ارسال خواهد شد.

‌ماده 49

در بررسی تغییرات طرح تفصیلی باید كلیه ضوابط و معیارهای فنی و تخصصی مورد توجه قرار گرفته باشد. برای اثبات كفایت بررسیها باید‌موارد زیر به جلسه توضیح داده شود:

1ـ احراز ضرورت تغییر در طرح ؛

2ـ پیشنهاد زمین مناسب برای جایگزین از حیث مساحت و محل وقوع در هماهنگی با طرح جامع، چنانچه تغییر مربوط به كاربریهای عمومی باشد؛

3ـ رعایت حقوق مكتسب اشخاص ؛

4ـ نحوه تأمین خدمات و تأسیسات زیر بنایی شهری و امكان اصلاح و جابجایی شبكه‌های موجود.

‌ماده 50

تغییر در نقشه‌های طرحهای تفصیلی خارج از بررسیهای كارشناسی از نظر رعایت مقررات قانونی و اصول فنی به ویژه در مورد زمینهایی كه‌حق استفاده مجاز از آنها قبلا" تثبیت شده است یا برای آن براساس طرح تفصیلی پروانه ساختمانی صادر گردیده، یا بر اساس كاربری مصوب در آن‌احداث بنا شده باشد، به هیچ وجه مجاز نیست .

‌ماده 51

تصمیمات كمیسیون ماده (5) به جز مواردی كه به موجب ماده (45) مغایر با اساس طرح جامع شهر تشخیص داده شود، بلافاصله توسط دبیر‌كمیسیون به مراجع مربوط اعلام شده و رونوشت آن برای اعضا ارسال خواهد شد و مصوبات و نقشه‌ها و مدارك مربوط متعاقباً حداكثر ظرف یك ماه با‌امضای رییس كمیسیون به سازمانها و ارگانهای مجری طرح
ابلاغ خواهد شد.

تبصره : كلیه صفحات صورتجلسات و نقشه‌ها و اوراق و جدولهای پیوست مصوبات كمیسیون باید به امضای حداقل چهار (4) نفر از اعضای حاضر در‌جلسه كمیسیون طرح تفصیلی رسیده باشد.

‌ماده 52

دستورالعمل نحوه ارایه طرحهای توسعه و عمران موضوع این آیین نامه در مراجع بررسی و تصویب طرحهای مذكور و همچنین كلیه فرمهای‌كنترلی لازم در اجرای این آیین نامه توسط دبیرخانه شورای عالی تهیه و به مورد اجرا گذارده خواهد شد.

ماده 53

هیأت وزیران در اجرای اصل یكصد و سی و هشتم قانون اساسی انجام هر گونه اصلاحیه در این آیین نامه و همچنین بررسی و تصویب سایر‌ضوابط و آیین‌نامه‌های مربوط به تهیه، بررسی، تصویب، اجرا و نظارت بر اجرای كلیه طرحهای توسعه و عمران موضوع این آیین نامه را كه باید به‌تصویب هیأت وزیران برسد، به شورای عالی شهرسازی و معماری ایران واگذار می‌نماید. ‌در اجرای این ماده هرگونه پیشنهاد به طور مشترك توسط وزارت مسكن و شهرسازی و وزارت كشور تهیه و جهت تصویب به شورای عالی ارائه خواهد‌شد.

‌ماده 54

آیین نامه نحوه تهیه طرحهای توسعه و عمران موضوع این آیین نامه و چگونگی اجرا و نظارت بر اجرای آنها حداكثر ظرف شش (6) ماه به‌طور مشترك توسط وزارتخانه‌های مسكن و شهرسازی و كشور تهیه و به تصویب شورای عالی خواهد رسید.